2,5 εκατομμύρια ευρώ από την Περιφέρεια Αττικής για «έξυπνα» παγκάκια και οθόνες στο Πεδίον του Άρεως;

Στα μέσα του καλοκαιριού του 2025, συνεργεία εμφανίστηκαν στο Πεδίον του Άρεως τοποθετώντας σε διάφορα σημεία του Πάρκου ογκώδεις μεταλλικές κατασκευές. Λίγο αργότερα θα μαθαίναμε ότι επρόκειτο για τα λεγόμενα «έξυπνα παγκάκια» και «έξυπνες οθόνες».
Η εικόνα τους, όμως, δεν θύμιζε τίποτα από τη φυσιογνωμία του ιστορικού πάρκου: βαριές, μοντέρνες επιφάνειες που περισσότερο παρέπεμπαν σε στάσεις λεωφορείου έτοιμες να φιλοξενήσουν διαφημίσεις ή σε μεταλλικές ντουλάπες μπαλκονιών — ξένα σώματα μέσα στο πράσινο.

Η Οργάνωση «Πεδίον του Άρεως – ΤΟ ΠΑΡΚΟ ΜΑΣ» και ο Σύλλογος «ΑΘΗΝΑ» ξεκινήσαμε αμέσως αλληλογραφία με τις αρμόδιες υπηρεσίες της Περιφέρειας Αττικής, ζητώντας ενημέρωση:
ποια είναι η σκοπιμότητα αυτών των εγκαταστάσεων, με ποια κριτήρια επιλέχθηκαν για να τοποθετηθούν στο Πεδίον του Άρεως — κι εν τέλει, ποιο είναι το κόστος τους.

Για μήνες, τα «έξυπνα» παγκάκια και οι οθόνες παρέμεναν ανενεργά.
Κάποια από τα παγκάκια διέθεταν καλώδια φόρτισης κινητών και φωτισμό, άλλα όχι. Οι οθόνες παρέμεναν «νεκρές», χωρίς σύνδεση ρεύματος και χωρίς ηλιακή τροφοδοσία.
Μόλις στις αρχές Οκτωβρίου ξεκίνησε η μετακίνησή τους σε νέα σημεία, όπου έγιναν εκσκαφές και στρώσιμο τσιμέντου για την εγκατάσταση βάσεων και τη σύνδεση με ηλεκτρικό δίκτυο.
Τη στιγμή σύνταξης του παρόντος κειμένου, ορισμένες οθόνες λειτουργούν, ενώ γίνονται προσπάθειες να επισκευαστούν τα παγκάκια και να ενεργοποιηθεί το Wi-Fi.

Στην επίσημη απάντηση που λάβαμε από την Περιφέρεια, μας γνωστοποιήθηκε ότι οι συγκεκριμένες εγκαταστάσεις αποτελούν μέρος ενός έργου συνολικού προϋπολογισμού 2,5 εκατομμυρίων ευρώ, με τίτλο:
«Ευφυές σύστημα κινητικότητας και Ολοκληρωμένη Πλατφόρμα Έξυπνης Πόλης Διασυνδεδεμένων Συστημάτων ΙοΤ».

Κινητικότητα; Έξυπνη πόλη; Διασυνδεδεμένα συστήματα;
Τι σχέση έχουν όλα αυτά με τον μεγαλύτερο πνεύμονα πρασίνου της Αθήνας — έναν χώρο που χρειάζεται πρωτίστως φροντίδα πρασίνου, επαρκή φωτισμό, συντήρηση των κανονικών παγκακιών, όργανα γυμναστικής, ασφαλείς παιδικές χαρές, λειτουργικές γεωτρήσεις και υδάτινα στοιχεία, καθώς και τουαλέτες και φύλαξη;

Είναι σαν κάποιοι να μην έχουν αντιληφθεί ποιες είναι οι πραγματικές προτεραιότητες ενός δημόσιου πάρκου.
Ή ίσως να υπάρχουν άλλοι λόγοι, που δεν έχουν ακόμη εξηγηθεί, για την υλοποίηση ενός έργου ύψους 2,5 εκατομμυρίων ευρώ.

Παραθέτουμε παρακάτω την πλήρη αλληλογραφία με την Περιφέρεια Αττικής μέχρι στιγμής και καλούμε τους αναγνώστες να καταθέσουν τις απόψεις και τα σχόλιά τους στα σχόλια της ανάρτησης.

Προς:
κα Ρίτα Πικρού Μωραϊτάκη
Εντεταλμένη Σύμβουλο για τα Πάρκα
Περιφέρεια Αττικής

Κοινοποίηση:
– κ. Κώστα Ζώμπο
Αντιπεριφερειάρχης Κεντρικού Τομέα Αθηνών

-Διεύθυνση Πεδίου του Άρεως

Θέμα: Τοποθέτηση νέων, άγνωστων, εγκαταστάσεων εντός του Πεδίου του Άρεως

11/07/2025

Αξιότιμη κα Πικρού Μωραϊτάκη,

εκ μέρους του Συλλόγου «Αθηνά – Πεδίον του Άρεως» και της Οργάνωσης «Πεδίον του Άρεως – ΤΟ ΠΑΡΚΟ ΜΑΣ», θα θέλαμε να σας απευθυνθούμε σχετικά με τις νέες εγκαταστάσεις που τοποθετούνται εντός του Πεδίου του Άρεως τις τελευταίες ημέρες, από τεχνικό συνεργείο, οι οποίες περιλαμβάνουν εργασίες εκσκαφής και ρίψη ποσότητας τσιμέντου.

Πιο συγκεκριμένα, διαπιστώσαμε την εγκατάσταση σε διάφορα σημεία του Πάρκου μεταλλικών δομών μοντέρνας αισθητικής και κινεζικής προέλευσης, οι οποίες – σύμφωνα με τα συνεργεία τεχνικών  – είναι «παγκάκια φόρτισης κινητών τηλεφώνων με φωτοβολταϊκά στοιχεία».

Θα μας επιτρέψετε να εκφράσουμε την άποψή μας – όπως και πολλών επισκεπτών του Πάρκου – ότι οι εν λόγω κατασκευές δεν εναρμονίζονται με τον χαρακτήρα του Πεδίου του Άρεως και διαταράσσουν την ηρεμία του τοπίου. Πέραν της αισθητικής ασυμβατότητας, διαπιστώσαμε ότι πρόκειται για πολύ χαμηλές επιφάνειες, χωρίς “πλάτη”, γεγονός που τις καθιστά πρακτικά ακατάλληλες για κάθισμα στο ευρύ κοινό (εκτός ίσως από παιδιά προσχολικής ηλικίας). Σε ορισμένα σημεία, όπως στο πλάτωμα του Μπότσαρη, το ύψος δεν ξεπερνά τους 15 πόντους.

Δεν αμφισβητούμε την ανάγκη κάλυψης του Πάρκου με Wi-Fi ή τη δυνατότητα φόρτισης κινητών, ιδιαίτερα όταν στο παρελθόν υπήρξε σχετική πρόταση για ΔΩΡΕΑ από το Ίδρυμα Ωνάση (2022), η οποία ωστόσο – όπως μας είχε αναφέρει τότε ο Διευθυντής του Πάρκου, κ. Ευθύμιος Κοκμοτός – δεν υλοποιήθηκε λόγω τεχνικών δυσκολιών.

Η παρούσα εκδοχή με χαμηλές ογκώδεις κατασκευές διασκορπισμένες στον χώρο, με επιπλέον γυάλινες επιφάνειες τύπου “ταμπλό”, δημιουργεί σοβαρές ερωτήσεις. Ιδίως όταν αυτές οι κάθετες επιφάνειες παραπέμπουν σε σκελετούς στάσεων ΜΜΜ, που συχνά φέρουν διαφημιστικό περιεχόμενο. Να θεωρήσουμε ότι θα τοποθετηθούν σε αυτές χάρτες του Πάρκου;

Σας υπενθυμίζουμε ότι, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και όπως επιβεβαιώνεται με τον νεότερο νόμο 5209/2025, απαγορεύεται ρητά κάθε μορφή εμπορικής διαφήμισης εντός του Πεδίου του Άρεως, το οποίο τελεί υπό καθεστώς προστασίας ως ιστορικός τόπος.

Επισημαίνουμε πως στο Πεδίον του Άρεως:

• βρίσκεται το πρώτο μνημείο της ελεύθερης Ελλάδας (στήλη Ιερού Λόχου),
• το παλαιότερο μνημειακό σύνολο τιμής των ηρώων της Παλιγγενεσίας (Λεωφόρος Ηρώων),
• δύο εκκλησίες ιστορικής σημασίας, Ι.Ν. Παμμέγιστων Ταξιαρχών και ο Ι.Ν. Αγ. Χαραλάμπους με αγιογραφίες του Φώτη Κόντογλου,
• μια μοναδική συνθετική τοπιοτεχνική κληρονομιά του 20ού αιώνα.

Στο πλαίσιο της διαφάνειας και της χρηστής διοίκησης, για την οποία έχει δεσμευτεί ο Περιφερειάρχης Αττικής κ. Νίκος Χαρδαλιάς – και για την οποία χαιρόμαστε ιδιαίτερα – παρακαλούμε να μας ενημερώσετε:

1. Ποιος σχεδίασε και ενέκρινε την εν λόγω εγκατάσταση και ποιοι εμπλεκόμενοι φορείς αδειοδότησαν και συναποφάσισαν την υλοποίησή της.
2. Αν υπήρξε ανοιχτός μειοδοτικός διαγωνισμός και ποιο ήταν το συνολικό κόστος του έργου.
3. Εάν προβλέπεται σχέδιο συντήρησης και φύλαξης των εγκαταστάσεων, δεδομένου ότι παρόμοιες κατασκευές σε άλλα Πάρκα έχουν υποστεί σοβαρές φθορές ή και ολοκληρωτική καταστροφή.
4. Για ποιο λόγο επιλέχθηκε αυτή η μορφή παρεμβάσεων αντί της αντιμετώπισης σημαντικότερων και άμεσων αναγκών του Πεδίου του Άρεως, όπως η αποκατάσταση των παγκακιών για το σύνολο του κοινού, η αποκατάσταση των βρυσών που σήμερα είναι άθλια, η λειτουργία και καθαρισμός των υδάτινων στοιχείων, η απομάκρυνση των δεκάδων ξερών δέντρων ή η φύτευση νέου πρασίνου.

Πιστεύουμε ότι κάθε παρέμβαση σε έναν χώρο τόσο ιδιαίτερης φυσικής, ιστορικής και πολιτιστικής αξίας όπως το Πεδίον του Άρεως, οφείλει να σχεδιάζεται με απόλυτο σεβασμό, επιστημονική καθοδήγηση, δημόσια διαβούλευση και λειτουργική προτεραιοποίηση.

Προσβλέπουμε σε ενημέρωση και παραμένουμε, όπως πάντα, στη διάθεσή σας για κάθε γόνιμο διάλογο για τη βέλτιστη λειτουργία του μεγαλύτερου αστικού χώρου πρασίνου της Αθήνας, του Πεδίου του Άρεως.

Με εκτίμηση,

Σύλλογος «Αθηνά» Πεδίου του Άρεως &
Οργάνωση «Πεδίον του Άρεως — ΤΟ ΠΑΡΚΟ ΜΑΣ»

ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΡΚΩΝ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ

Σας ενημερώνουμε ότι έχει προχωρήσει η προμήθεια και οι εργασίες τοποθέτησης αστικού εξοπλισμού – παγκάκια με δυνατότητα φόρτισης κινητών και σύνδεσης με wi–fi αλλά και πινάκων πληροφόρησης κοινού – τόσο στο Πεδίο του Άρεως όσο και στο Αττικό Άλσος.

Η επιλογή των συγκεκριμένων εγκαταστάσεων πραγματοποιήθηκε στα πλαίσια διαγωνισμού από την Δ/νση Μητροπολιτών Υποδομών της Περιφέρειας Αττικής. Ήταν δε κοινή τόσο για τους παραπάνω δύο χώρους πρασίνου όσο και για το Πάρκο Τρίτση.

Προς πληρέστερη ενημέρωση των ερωτημάτων που τίθενται στον ανωτέρω σχετικό υπόμνημα, παρακαλούμε τη Δ/νση Διαχείρισης Μητροπολιτικών Υποδομών όπως αποστείλει τις απόψεις της.

Σε κάθε περίπτωση, η εν λόγω παρέμβαση δεν αναιρεί ή δεν υποκαθιστά τις όποιες προσπάθειες πραγματοποιούνται από την υπηρεσία μας αλλά και από τη Δ/νση Τεχνικών έργων ως προς τη συντήρηση του πρασίνου αλλά και ως προς την αποκατάσταση της λειτουργικότητας των υποδομών του Πεδίου του Άρεως, με την οποία και θα συνεργαστούμε και στο θέμα της μετέπειτα συντήρησης.

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ
ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΕΡΓΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΔΟΜΩΝ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΑΤΤΙΚΗΣ
ΤΜΗΜΑ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΦΩΤΕΙΝΗΣ ΣΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ, ΗΛΕΚΤΡΟΦΩΤΙΣΜΟΥ & ΗΛΕΚΤΡΟΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ

Θέμα: Ενημέρωση σχετικά με την σύμβαση προμηθειών “Ευφυές Σύστημα Κινητικότητας και Ολοκληρωμένη Πλατφόρμα Έξυπνης Πόλης”

Σε απάντηση της από 11/7/2025 επιστολής του Συλλόγου σας σχετικά με τα παραδοτέα της εν λόγω σύμβασης προμηθειών στο Πεδίο του Άρεως, σας ενημερώνουμε για τα εξής:

Η Οικονομική Επιτροπή ενέκρινε την διακήρυξη του θέματος με την υπ’ αριθμ. 1060/09.05.2023 απόφασή της, με κωδικό ΑΔΑ ΨΨΨΨ7Ν7-ΖΟΥ.
Ο διαγωνισμός διεξήχθη ηλεκτρονικά μέσω του ΕΣΗΔΗΣ, με αριθμό συστήματος 195184 και κωδικό ΑΔΑΜ 23PROC012736410 2023-05-24.
Πρόκειται για σύμβαση προμηθειών ειδών Ευφυούς Συστήματος Κινητικότητας και Πλατφόρμας Έξυπνης Πόλης με διασυνδεδεμένα συστήματα ΙοΤ, μεταξύ των οποίων αποτελούν και τα «Έξυπνα παγκάκια» που τοποθετήθηκαν στο Πεδίο του Άρεως.
Η σύμβαση υπογράφηκε στις 09 Σεπτεμβρίου 2024 με αριθμό 24SYMV015390019 2024-09-09 και εκτελείται έκτοτε.

Η Διεύθυνση Διαχείρισης Μητροπολιτικών Υποδομών της Περιφέρειας Αττικής επιβλέπει την ορθή εκτέλεση της εν λόγω σύμβασης, σύμφωνα με τον προγραμματισμό, το έργο παραλαμβάνεται σταδιακά και τηρείται το σχετικό χρονοδιάγραμμα.

Είμαστε στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε περαιτέρω πληροφορία ή διευκρίνιση χρειαστείτε.

Ανακοίνωση Συλλόγου Αθηνά Πεδίου Άρεως και Οργάνωσης Πεδίον του Άρεως 7/11/2025

Η Περιφέρεια Αττικής, σχετικά με την εγκατάσταση στο Πεδίον του Άρεως «έξυπνων παγκακιών» και «έξυπνων πινακίδων», μας παραπέμπει σε κάποιο έργο με την ονομασία:

«Ευφυές σύστημα κινητικότητας και Ολοκληρωμένη Πλατφόρμα Έξυπνης Πόλης Διασυνδεδεμένων συστημάτων ΙοΤ», ένα έργο αξίας 2,5 ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΩΝ ΕΥΡΩ (+ΦΠΑ).

Η απάντηση που λάβαμε ΔΕΝ εξειδικεύει τι σχέση έχει αυτό το έργο με το Πεδίον του Άρεως ή άλλα Πάρκα, και ποιος είναι ο φορέας για τη λειτουργία και τη συντήρησή του.

Συγκεκριμένα:

Η Γενική Διεύθυνση Αναπτυξιακού Προγραμματισμού Έργων & Υποδομών της Περιφέρειας Αττικής, απαντώντας σε ερώτημα του Συλλόγου «Αθήνα» και της Οργάνωσης «Το Πάρκο μας» (11/7/2025) για τα «έξυπνα παγκάκια και ταμπέλες», μας παρέπεμψε στα εξής:

– Απόφαση Οικονομικής Επιτροπής 1060/09.05.2023 (ΑΔΑ: ΨΦΨ77Λ7-ΖΟΥ) έγκρισης διακήρυξης (υπάρχει στη Διαύγεια – δεν έχει ανάλυση του έργου παρά το ποσό των 2,5 εκατομμυρίων ευρώ)

– Διαγωνισμό μέσω ΕΣΗΔΗΣ με α/α 195184 (ΑΔΑΜ: 23PROC012736410, 24/05/2023)

– Υπογεγραμμένη σύμβαση 24SYMV015390019 (09/09/2024)

Τι ΔΕΝ προκύπτει από την απάντηση:

• Αν το έργο «Ευφυές σύστημα κλπ. κλπ.» προσδιορίζει ρητά το Πεδίον του Άρεως ως χώρο εγκατάστασης infokiosk/παγκάκια, ποια μελέτη έγινε για την τοποθέτησή τους και πώς θα αξιοποιούνται δεδομένα από Πάρκα σε ένα έργο πόλης.
• Ποιο είναι το αναλυτικό κόστος ανά υποσύστημα (π.χ. ανά παγκάκι/οθόνη) και ποιος ο φορέας για τη λειτουργία και συντήρησή τους.

Τα ερωτήματα που θέτουμε δημόσια προς την Περιφέρεια Αττικής:
(διότι δεν θέλουμε να κάνουμε υποθέσεις, ούτε μπορούμε να λύνουμε γρίφους)

1. Γιατί τοποθετήθηκαν οι συγκεκριμένες κατασκευές στο Πεδίον του Άρεως και όχι σε άλλα, ουδέτερα σημεία του λεκανοπεδίου, όπου ίσως να ταίριαζαν;
2. Ποιο είναι το επιμέρους κόστος τους;
3. Υπάρχουν αντίστοιχες εγκαταστάσεις σε κεντρικά πάρκα ευρωπαϊκών πρωτευουσών (εμείς δεν βρήκαμε);
4. Γιατί δεν επιλέχθηκαν απλές, ανθεκτικές πινακίδες προσανατολισμού (τύπου «βρίσκεστε εδώ») με ασήμαντο κόστος και διακριτική παρουσία, όπως σε όλα τα ευρωπαϊκά πάρκα;
5. Κάθε μονάδα τύπου «infokiosk», θα έχει τη δυνατότητα να ενημερώνει τον κόσμο σε ποιο σημείο του Πάρκου βρίσκεται; Εάν όχι, πως θα γίνεται ο προσανατολισμός του κοινού στον χώρο;
6. Ποια είναι η πρόβλεψη για τακτική συντήρηση, ώστε να μην επαναληφθούν φαινόμενα απαξίωσης ή υπολειτουργίας εγκαταστάσεων (π.χ. αυτόματο σύστημα ανοίγματος πυλών, αναδυόμενα κολωνάκια, σιντριβάνι πιδάκων);

Θεσμικό και αξιακό πλαίσιο της παρέμβασής μας

Η επιμονή μας στο θέμα αφορά:

• τη συμβατότητα ή μη αυτών των ογκωδών κατασκευών με τον ιστορικό χαρακτήρα και την αισθητική του Πεδίου του Άρεως
• τη διαφάνεια στη διαχείριση του δημόσιου χρήματος
• την προτεραιοποίηση πραγματικών αναγκών του Πάρκου, όπως:

Επισκευή και συντήρηση δεκάδων παραδοσιακών παγκακιών που σήμερα σαπίζουν από την πολυετή παραμέληση

Αποκατάσταση του φωτισμού στο Πάρκο

Αποκατάσταση/βελτίωση αρδευτικού με εξοικονόμηση του πόσιμου νερού και αξιοποίηση των γεωτρήσεων

Φυτεύσεις και ενίσχυση του πρασίνου απέναντι σε ήδη εκδηλωμένες ασθένειες

Χώροι άθλησης και καθημερινής υπαίθριας δραστηριότητας (γυμναστική, πικ-νικ κ.ά.)

Αναμένουμε τεκμηριωμένη, δημόσια απάντηση.

Δώσαμε στη δημοσιότητα τους κωδικούς που μας κοινοποιήθηκαν ως «απάντηση», ώστε κάθε ενδιαφερόμενος — εάν έχει περισσότερες ικανότητες από εμάς — να αναζητήσει απαντήσεις στις επίσημες πλατφόρμες (Διαύγεια, ΚΗΜΔΗΣ, ΕΣΗΔΗΣ).

7/11/2025

Σύλλογος «Αθηνά» Πεδίου του Άρεως &

Οργάνωση «Πεδίον του Άρεως — ΤΟ ΠΑΡΚΟ ΜΑΣ»